Waarom de goede shampoo de zorg beter maakt.

 

Omdat ik voor veel verschillende zorgorganisaties werk, lees ik heel wat verschillende strategieën, kaderbrieven, beleidsstukken en werkplannen. De input voor deze plannen is altijd scrummend   opgehaald in sessies “met de doelgroep”.   Dat betekent ongeveer zoveel als: er wordt een sessie georganiseerd waarin dan van alles wordt opgehaald, het eigen hol in gesleept, misschien nog een hei-sessie en dan een uitwerken in presentatie en een plan.

Irritant

De oplettende lezer voelt hier mijn irritatie. Natuurlijk is het belangrijk om beleid en visie niet in een achteraf kamertje te ontwikkelen, maar dit soort sessies zijn vaak zo oppervlakkig. Iedereen, eenmaal weer in zijn eigen veilige hol, met de eigen veilige oogkleppen op, doet uiteindelijk toch weer zijn eigen ding. De informatie moet samengevat en gepresenteerd en wordt daarmee volkomen plat geslagen. Hoe agile of lean de informatie ook tot stand is gekomen.

Met als gevolg dat de uitkomst van de verschillende visie stukken zo op elkaar lijken, dat ik tijdens het lezen niet meer zo goed weet van welke organisatie ik  het visiestuk aan het lezen ben. Dat is niet erg en niet raar, want uiteindelijk willen alle zorgorganisaties hetzelfde: zo goed mogelijke zorg leveren met zo tevreden mogelijke medewerkers binnen de beschikbare budgetten. Maar hoe kom je er nu achter wat deze zorg dan is?

 

Ervaringsdeskundigheid
Steeds vaker is het bij een subsidie aanvraag verplicht om bij het schrijven van je aanvraag de doelgroep te betrekken. Ik vind het mooi en waardevol. Inzet van ervaringsdeskundigheid noemen ze dat. Dus: even je plannen checken bij degene waar het over gaat. Natuurlijk is dit bij sommige doelgroepen lastig (denk aan ernstig verstandelijk beperkten, dementerende ouderen) maar dan kan je mantelzorgers of naasten vragen. Ik geef toe, het is niet altijd makkelijk om dit goed te doen. Om de input tot zijn recht te laten komen. Voor je het weet zit je in de hierboven geschetste situatie.

Bovendien is het in het proces soms een lastige hobbel. Ben je net zo lekker je aanvraag aan het tikken achter je PC, moet je er weer met mensen over praten. En als je dat serieus neemt, zou je hele plannetje wel eens in duigen kunnen vallen.

Kortom: inzet van ervaringsdeskundigheid valt nog niet mee, terwijl we er wel allemaal van overtuigd zijn dat het waardevol is, toch?

In die hoofdjes
Laatst moest ik een klant overtuigen van het  nut en de noodzaak van het bevragen van haar doelgroep over haar project. “Barbara, ik werk al zo lang met deze doelgroep, ik weet wel wat er in die hoofdjes om gaat!”.  Het kostte me wat overredingskracht maar uiteindelijk beloofde Lianne (zo noem ik haar, zo heet ze natuurlijk niet echt) om onze nog prille plannen voor een nieuwe interventie met de doelgroep te bespreken.

De importantie van de goede shampoo.
Toen ik een paar dagen later een mail kreeg met de titel “ik moet mijn excuses maken” vreesde ik het ergste. Zou ze het dan toch niet doen? Maar deze vrees was onterecht. Wat bleek? Haar dochter van 14 had haar overtuigd van de waarde van de inzet van de direct betrokkenen.

Dochter was namelijk mee naar de Action waar Lianne boodschappen deed voor haar werk. Als jongeren nieuw komen op de groep waar Lianne werkt, staan er altijd wat toiletspullen klaar en deze shampoo en doucheschuim moest aangevuld. In de Action vroeg Lianne haar dochter om 8 flessen shampoo te pakken. Lianne was heel verbaasd dat dochterlief met 8 verschillende shampoos terug kwam en niet, zoals zij altijd deed, gewoon 8 dezelfde flessen.
Haar verbazing werd door de dochter beantwoord met de oog-rol zoals alleen pubermeisjes dat kunnen. “Maham, ik weet toch niet wat voor soort shampoo ze wil?”. En daar had die meid nou eens helemaal gelijk in. Want dat vragen we ze nooit: “wat voor shampoo gebruik je het liefste?” We vinden die vraag helemaal niet relevant. Zeker niet op de dag van een opname. Dan hebben we wel wat anders aan ons hoofd, niet waar? Wél zijn we op dat moment heel hard ons best aan het doen het de nieuwe cliënt naar de zin te maken. Hem of haar echt te zien. Te luisteren. Maar stellen we wel de goede vragen? Of stellen we vooral vragen waar wij antwoord op willen? En inderdaad, je moet er puber voor zijn om de importantie in te zien van het goede merk shampoo. Ik heb het hier thuis even gecheckt bij mijn eigen 15 jarige puber, en ja, die importantie is groot. ( Ik kreeg namelijk ook de oogrol, dat ik dít moest vragen…).


Wat je niet vraagt, weet je niet.

Natuurlijk zal je in de loop der jaren ervaring opbouwen en steeds beter leren wat er in de hoofden van je cliënten omgaat. Dat geloof ik echt wel.  Net zoals je na jaren huwelijk ook best veel weet van je partner. Maar niet alles. Invullen voor een ander ligt dan op de loer. (Met alle gevolgen van dien, maar dat heeft niks met deze blog te maken.)

Uitgaan van het principe ‘wat je niet vraagt weet je niet’ kan dus nooit kwaad. Hierdoor krijgen cliënten de ruimte om te vertellen wat ze willen maar vooral: wat ze nou echt belangrijk vinden.

Toch wereldvrede?
Op de terugweg in de auto hebben Lianne en haar dochter bedacht dat de toiletspullen niet meer op de kamer worden gezet maar dat er een soort winkel komt, waar ze dan spullen naar keuze uit kunnen zoeken. En dat het assortiment uitgebreid zou moeten worden. Met een snack bijvoorbeeld, of een haarborstel.
Een eenvoudige aanpassing die bijdraagt aan “cliëntgerichte zorg” en “maatwerk” . Natuurlijk wordt de zorg niet beter van je lievelingsshampoo,  als we dat beweren, dan kan de wereldvrede er ook wel bij.

(Over wereld vrede schreef ik eerder een blog, deze lees je hier: http://modderpad.nl/wat-doe-je-precies-voor-werk/ )

 

De beste zorg

Maar als we de zorg willen verbeteren dan hebben we mensen als Lianne nodig. Begeleiders die kritisch zijn op hun eigen handelen en dat durven te verbeteren. Van begeleiders die open staan voor de ander door het stellen van vragen. Begeleiders die buiten zichzelf treden, zich verplaatsen in een ander en snappen wat écht belangrijk is voor hun cliënten. Die snappen dat het bieden van de best mogelijke zorg weliswaar ook te maken heeft met goede interventies, professioneel handelen, wetenschappelijke onderbouwing, maar soms doodeenvoudig betekent dat je cliënten hun lievelingsshampoo kunnen en mogen kiezen!